Baza pism
PL | EN
TWOJE KONTO
nie pamiętasz hasła? » zarejestruj się »
PISMO NA ŻYCZENIE

Nie znalazłeś pisma, którego potrzebujesz? Napisz,
a przygotujemy je w 48h (5 dni w tygodniu).

Musisz być zalogowany, aby móc skorzystać
z opcji pisma na życzenie.
Nie posiadasz jeszcze konta? Zarejestruj się.

SZUKAJ W SERWISIE
UMOWA NA CZAS OKREŚLONY A CIĄŻA
data publikacji 22-04-2013
Wątpliwości dotyczące uprawnień pracownicy, zatrudnionej na czas określony, związane z ciążą, niezmiernie często pojawiają się na internetowych forach. W związku z niewątpliwą potrzebą przedstawienia takich uprawnień,wskażę w niniejszym artykule podstawowe prawa, jakie przysługują pracownicom w ciąży, które nie posiadają stałego zatrudnienia (w ramach umowy na czas nieokreślony).
 
Przede wszystkim należy wskazać, iż umowami o pracę na czas określony zgodnie z art. 25 Kodeksu pracy (K.p.) mogą być klasyczna umowa na czas określony umowa na zastępstwo oraz umowa na okres próbny. 
 
Co do zasady, pracownicom w ciąży zatrudnionym na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony przysługują w zasadzie takie same uprawnienia, jak pracownicom zatrudnionym na czas nieokreślony.
 
Jedne z podstawowych uprawnień dotyczących okresu prenatalnego wynikają z art. Art. 177 § 1 K.p „Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie ciąży, a także w okresie urlopu macierzyńskiego pracownicy, chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jej winy i reprezentująca pracownicę zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy”
 
Szczególna ochrona pracownic w ciąży wyłączona jest w przypadku pracownic zatrudnionych na zastępstwo. Wynika to z wyjątkowej charakterystyki umów o pracę zawieranych w celu zapewnienia zastępstwa za stałego pracownika.
 
Istotnym wyłączeniem jest także brak ochrony wynikającej z art. 177 § 1 K.p w stosunku do umów zawieranych na okres próbny nie przekraczających jednego miesiąca. Pamiętać należy jednak, iż najczęściej zawieranym okresem próbnym jest maksymalny 3 miesięczny okres próbny, w wyniku czego istnieje duże prawdopodobieństwo objęcia pracownic zatrudnionych na okres próbny ochroną z art. 177 § 1 K.p.
 
Ochrona pracownic w ciąży zatrudnionych na czas określony, poza ochroną przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy  polega także na automatycznym przedłużeniu umowy o pracę do dnia porodu. Oznacza to, iż pracownica zatrudniona od 1 stycznia 2013 roku do 31 grudnia 2013 roku w przypadku gdy zajdzie w ciążę np. 1 sierpnia 2013 roku będzie miała zagwarantowane przedłużenie umowy do dnia porodu, mniej więcej do maja 2014 roku. Taka ochrona wynika z art. 177 § 3 K.p „Umowa o pracę zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy albo na okres próbny przekraczający jeden miesiąc, która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu.” W praktyce najbardziej problematyczne okazuje się zastrzeżenie dotyczące 3 miesięcy.
 
Pracownice w ciąży, zatrudnione na czas określony, w rzeczywistości posiadają owe uprawnienie, są chronione już od pierwszego dnia ciąży zgodnie z art. 177 § 1 K.p, co oznacza, że pracodawca w zasadnie nie może wypowiedzieć im stosunku pracy ani rozwiązać z nimi umowy. Nie ma tu znaczenia staż pracy u danego pracodawcy ani okres na jaki została zawarta umowa,natomiast zastrzeżenie z art. 177 § 3 K.p. dotyczy możliwości przedłużenia umów wyłącznie w sytuacji gdy uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży. W praktyce możliwe są dwie sytuacje:
 
Pracownica zatrudniona od 1 stycznia 2013 roku do 31 grudnia 2013 roku zachodzi w ciąże przed wrześniem 2013 roku, co oznacza, iż do rozwiązania umowy o pracę dojdzie po upływie 3 miesiąca ciąży. W takim wypadku, pracownicy zostanie przedłużona umowa o pracę do dnia porodu. W przypadku jednak, gdy ta sama pracownica zajdzie w ciążę już po wrześniu 2013 roku, to umowa o pracę planowo rozwiąże się przed upływem trzeciego miesiąca ciąży, w związku z czym pracownica przez okres zatrudnienia podobnie jak w pierwszym przypadku, będzie chroniona przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy, jednak w tym przypadku umowa ta nie przedłuży się do dnia porodu.
 
W drugiej sytuacji pracownica zostaje zatrudniona po zajściu w ciążę. W takim wypadku istotny jest okres, na jaki zawarta zostaje umowa. Możliwe jest wystąpienie wielu problemów praktycznych. Postaram się opisać te najbardziej prawdopodobne. Kobieta, będąc we wczesnej fazie ciąży może nie być świadoma tej okoliczności w związku z czym np. w drugim dniu ciąży zawiera umowę o pracę z na okres 2 miesięcy.
 
W takim wypadku jest chroniona zgodnie z art. 177 § 1 K.p i  nie niezostanie jej jednak przedłużona umowa o pracę (pomijając zgodę pracodawcy) do dnia porodu, gdyż do rozwiązania umowy ma dojść przed upływem trzeciego miesiąca ciąży. Wsytuacji,  gdy ta sama kobieta zawrze umowę o pracę na okres 4 miesięcy, umowa ta w rzeczywistości zostanie rozwiązana dopiero po porodzie. Możliwy jest także przypadek, gdy kobieta w ciąży zawrze umowę o pracę już po upływie 3 miesiąca ciąży i wtedy, niezależnie od okresu na jaki faktycznie ta umowa została zawarta, przedłuży się do dnia porodu (pamiętając jednak, iż nie będzie to umowa zawarta na okres próbny nie przekraczający miesiąca bądź umowa na zastępstwo).
 
Możliwe jest rozpatrywanie jeszcze wielu wariantów wskazanej sytuacji, najważniejsze jest jednak, aby zbadać jaka została zawarta umowa, tj. na jaki okres oraz czy jej rozwiązanie jest planowane przed czy po trzecim miesiącu ciąży.
 
Autor: Krzysztof Sosnowski, www.radapracownikow.pl
Stan prawny :22 kwiecień 2013 roku
Podstawa prawna: Kodeks pracy z dnia 26 czerwca 1974 r.
 
 
Płatności obsługuje PayU
Unia Europejska radapracownikow.pl | 2O12